21.07.2018
PL EN
12.04.2018 aktualizacja 12.04.2018

Magnetyczne oczy ptaków

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Obecne w oczach ptaków białko Cry4 prawdopodobnie umożliwia im orientację na podstawie pola magnetycznego Ziemi – wynika z badań opisanych na łamach "Journal of the Royal Society".

Poszukując „kompasu magnetycznego”, którym ptaki kierują się podczas liczących czasami tysiące kilometrów wędrówek, szwedzcy naukowcy badali różne białka obecne w oczach zeberek (Taeniopygia guttata). Udało im się zidentyfikować pojedyncze białko, bez którego ptaki prawdopodobnie nie są zdolne do orientacji na podstawie ziemskiego pola magnetycznego.

Cry4 należy do tak zwanych kryptochromów. Wiadomo, że kryptochromy regulują zegar biologiczny, jednak uważa się, że mają również znaczenie dla zmysłu magnetycznego. W odróżnieniu od innych kryptochromów, poziom Cry4 pozostaje stały niezależnie od pory dnia oraz poziomu oświetlenia. Dlatego to białko jest idealnym kandydatem na magnetoreceptor. Inne kryptochromy, wrażliwe na światło i porę dnia, tworzą zegar biologiczny.

W ubiegłym roku naukowcy z Lund odkryli, że nie tylko wędrowne ptaki korzystają z „kompasu magnetycznego”. Gatunki osiadłe także posługują się tym dodatkowym zmysłem przy orientacji w terenie. Wiele wskazuje, że magnetycznym zmysłem może być obdarzona większość zwierząt. Choć dokładne mechanizmy trzeba jeszcze wyjaśnić, najwyraźniej w grę wchodzą reakcje chemiczne i ich interakcje z polem magnetycznym. Zdaniem autorów dalsze badania mogą pozwolić na przykład na opracowanie doskonalszych systemów nawigacji. (PAP)

Autor: Paweł Wernicki

pmw/ agt/

Copyright © Fundacja PAP 2018