20.08.2018
PL EN
10.06.2018 aktualizacja 10.06.2018

Zanieczyszczenie środowiska szkodzi grzybom odżywiającym europejskie drzewa

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Badanie 13 tys. próbek gleby z lasów w 20 krajach Europy pokazało, że zanieczyszczenia uszkadzają potrzebną drzewom symbiozę z grzybami. Prowadzi to do niedożywienia drzew oraz większej podatności na choroby, szkodniki i zmianę klimatu.

Aby wydobyć z gleby niezbędne składniki odżywcze, drzewa tworzą symbiotyczną relację z żyjącymi na ich korzeniach grzybami.

W takiej współpracy grzyby zwykle pobierają od rośliny związki węgla, np. glukozę, a w zamian dostarczają jej ważne substancje z gleby, np. azot, fosfor czy potas.

Niedawne, różne badania wskazywały na niedożywienie drzew objawiające się m.in. utratą liści czy zmianami w ich kolorach.

Nowy, trwający aż 10 lat projekt badawczy kierowany przez specjalistów z College London i Royal Botanic Gardens pokazał tymczasem uszkodzenia mikoryzy związane z zanieczyszczeniami gleby i powietrza.

W opisanym na łamach „Nature” projekcie naukowcy przebadali 40 tys. korzeni w 13 tys. próbkach gleby w prawie 140 lokalizacjach na terenie 20 europejskich krajów. Wyniki niepokoją.

„Pojawiła się alarmująca tendencja powstawania niedożywienia drzew w Europie, co sprawia, że lasy stają się podatne na działanie szkodników, choroby i zmianę klimatu” - mówi kierujący projektem dr Martin Bidartondo.

„Aby sprawdzić, czy kryją się za tym zmiany w mikoryzie, otworzyliśmy +czarną skrzynkę+ gleby. Zachodzące w glebie procesy często są ignorowane albo przyjmowane jako założenia danego modelu, ponieważ ich bezpośrednie badanie jest trudne. Jednak stanowią one podstawę oceny funkcjonowania drzew” - wyjaśnia badacz.

Naukowcy odkryli silny związek między gatunkami drzew tworzących z grzybami mikoryzę, stanem ich odżywienia oraz właśnie stężeniem zanieczyszczeń.

Jako toksyny mogą nawet działać pierwiastki niezbędne drzewom, jak np. azot, jeśli ich stężenie zbytnio się podniesie.

Przy wzroście zanieczyszczeń może dochodzić do niebezpiecznych zmian w leśnym ekosystemie – pokazało badanie. Na przykład w miejsce pomocnych drzewom grzybów mogą pojawiać się takie, które pobierają z nich cenne związki organiczne, ale nie dają wiele w zamian.

Naukowcy twierdzą więc, że potrzebna jest zmiana obowiązujących regulacji.

„Jeden z głównych wniosków z tego badania jest taki, że europejskie limity zanieczyszczeń mogą być zbyt wysokie. W Ameryce Północnej są one znacznie niższe, a teraz dysponujemy dowodami, że w Europie powinny być podobne” - mówi dr Bidartondo.

„Na przykład obecne europejskie limity dotyczące azotu mogą wymagać obniżenia o połowę. Nasze drzewa w Europie nie są bardziej wytrzymałe od amerykańskich – ich grzyby są w gorszym stanie” - wyjaśnia naukowiec.

Badanie przyniosło też nowe cenne informacje o relacjach między drzewami i grzybami.

Okazało się np., że grzyby są zwykle bardziej wyspecjalizowane niż się spodziewano i w większości tworzą mikoryzę tylko z wybranymi gatunkami drzew. Niestety taka specjalizacja wiąże się też z mniejszą odpornością.

Więcej informacji: https://www.imperial.ac.uk/news/186573/pollution-hits-fungi-that-nourish-european/

(PAP)

mat/ agt/

Copyright © Fundacja PAP 2018