13.11.2018
PL EN
17.10.2018 aktualizacja 17.10.2018

UE/ Polska chce równiejszego podziału środków na badania i innowacje

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Polska domaga się wprowadzenia w nowym wieloletnim budżecie UE mechanizmów gwarantujących równiejszy podział między państwa członkowskie środków na badania naukowe i innowacje. We wtorek o sprawie mówił w Luksemburgu minister ds. europejskich Konrad Szymański.

Z przedstawionego w maju projektu wynika, że Komisja Europejska chce przeznaczyć w latach 2021-2027 100 mld euro na badania naukowe i innowacje. Nowy program o nazwie "Horyzont Europa" ma być najbardziej ambitnym programem w historii.

We wtorek podczas posiedzenia Rady ds. Ogólnych unijni ministrowie ds. europejskich przeprowadzili kolejną dyskusję na temat nowych wieloletnich ram finansowych.

Szymański mówił dziennikarzom, że ze strony Polski zgoda na większe dofinansowanie tego i innych programów jest zależna od ułożenia całości architektury budżetu, w szczególności w zakresie polityki spójności i wspólnej polityki rolnej. W tych dwóch obszarach cięcia, jakie zaproponowała KE, są szczególnie bolesne dla Polski.

Horyzont należy do programów, które będą zarządzane centralnie przez Komisję Europejską. Nie ma w nim kopert narodowych, a naukowcy i badacze uzyskują środki na podstawie ocen "doskonałości badawczej" ich wniosków. Polsce idzie w tym obszarze raczej słabo, przez co większość pieniędzy trafia do państw Europy Zachodniej.

"Dzisiaj te programy są zarządzane w taki sposób, że znakomita większość, do 90 proc. tych pieniędzy, jest koncentrowana dosłownie w paru państwach członkowskich. Taka sytuacja jest nie do przyjęcia" - oświadczył Szymański.

Jego zdaniem nie można myśleć realistycznie, żeby programy zarządzane centralnie miały więcej środków bez gwarancji lepszego podziału pomiędzy wszystkie państwa unijne. Minister zastrzegł, że nie można mówić o kopertach narodowych, ale lepszych mechanizmach zarządzania. "Te obecne się nie sprawdziły. One przyniosły bardzo niedobry, niezrównoważony efekt" - ocenił.

Innowacje były w ostatnich dziesięcioleciach siłą napędową około dwóch trzecich wzrostu gospodarczego w Europie. KE oczekuje, że program "Horyzont Europa" zaowocuje liczniejszymi technologiami, będzie miał pozytywny wpływ na wzrost gospodarczy, handel i inwestycje. Według szacunków Brukseli każde zainwestowane jego w ramach euro może przynieść zwrot w wysokości do 11 euro PKB w okresie 25 lat.

Europa, zamieszkiwana przez zaledwie 7 proc. światowej populacji, generuje 20 proc. światowych inwestycji w badania naukowe i rozwój. Mimo to w wielu dziedzinach Stary Kontynent pozostaje w tyle. Unijne firmy wydatkują mniej na innowacje niż ich konkurenci (1,3 proc. PKB Europy w porównaniu z 1,6 proc w Chinach, 2 proc. w USA, 2,6 proc. w Japonii i 3,3 proc. w Korei Południowej).

Z Luksemburga Krzysztof Strzępka (PAP)

stk/ ulb/ kar/ agz/

Copyright © Fundacja PAP 2018