15.12.2019
PL EN
08.03.2019 aktualizacja 08.03.2019

”Ludzkie” jedzenie zaburza hibernację u niedźwiedzi i skraca im życie

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Niedźwiedziom czarnym nie służy dieta człowieka. Naukowcy odkryli, że niedźwiedzie, które mają dostęp do przeznaczonej dla ludzi żywności, krócej hibernują - i w konsekwencji szybciej starzeją się.

Naukowcy pod kierunkiem Rebecki Kirby z Uniwersytetu Wisconsin-Madison (USA) badali zwyczaje żywieniowe 30 samic niedźwiedzia czarnego zamieszkujących tereny wokół Durango w stanie Kolorado i wpływ diety na hibernację w sezonie zimowym.

Niedźwiedzice regularnie żerowały na resztkach jedzenia przeznaczonego dla ludzi. Badacze odkryli, że takie "menu" nie pozostawało obojętne dla organizmu zwierzęcia.

Naukowcy badali u zwierząt poziom tzw. węgla-13, naturalnego izotopu węgla, którego stężenie w tkankach zwierząt rośnie po zjedzeniu wysoko przetworzonej żywności. Węgiel-13 pochodzi od roślin uprawnych, takich jak kukurydza czy trzcina cukrowa.

Im bardziej przetworzona była żywność, którą spożywały niedźwiedzice, i im więcej cukru zawierała, tym krócej trwał u nich okres zimowego snu. Przedstawiciele tego gatunku zwykle zasypiają na 4 do 6 miesięcy, podczas których samice rodzą młode.

Badacze są zdania, że zaburzenia hibernacji odbijają się z kolei na procesie starzenia. U niedźwiedzi, które spały zimą zbyt krótko, starzenie na poziomie komórkowym przyspieszało – opisują autorzy badania w publikacji na łamach "Scientific Reports".

Zastosowali tu metodę mierzenia długości telomerów. Te fragmenty chromosomu, zlokalizowane na jego końcu, zabezpieczają go podczas kopiowania przed uszkodzeniem. Po każdym podziale komórkowym kopiowane chromosomy mają coraz krótsze telomery. Uważa się, że przebieg tego skracania świadczy o tym, w jakim tempie starzeją się komórki organizmu.

U niedźwiedzic, które hibernowały krócej, telomery skracały się szybciej niż u pozostałych badanych zwierząt. Według autorów sugeruje to, że zwierzęta te po prostu starzeją się szybciej od reszty.

Zajmujący się badaniem telomerów naukowiec Jerry Shay z Uniwersytetu Teksańskiego w Dallas uważa, że naukowcy z Wisconsin-Madison powinni sięgnąć teraz po dodatkowe metody pomiaru telomerów, by ustalić dokładne procesy zachodzące na poziomie komórkowym. Jego zdaniem sugerowana zależność między żywnością przeznaczoną dla ludzi, zaburzoną hibernacją u niedźwiedzi i szybszym starzeniem komórek jest jednak najprawdopodobniej prawdziwa.

Projekt badawczy Uniwersytetu Wisconsin-Madison miał pierwotnie na celu dokładną analizę diety setek dziko żyjących w amerykańskim stanie Kolorado czarnych niedźwiedzi. Ustalono, że wiele z badanych zwierząt miało regularny dostęp do ludzkiej żywności, a dla niektórych z nich stanowi ona nawet ponad 30 proc. całej diety.

Więcej o badaniu: doi: 10.1038/s41598-019-38937-5 (PAP)

dwo/ zan/

Copyright © Fundacja PAP 2019