19.11.2019
PL EN
07.05.2015 aktualizacja 07.05.2015

Odkopano najstarszego krewnego dzisiejszych ptaków

Artystyczna rekonstrukcja najstarszego ornituromorfa, Archaeornithura meemannae, z wczesnej kredy Credit: Zongda Zhang Artystyczna rekonstrukcja najstarszego ornituromorfa, Archaeornithura meemannae, z wczesnej kredy Credit: Zongda Zhang

Dobrze zachowane skamieniałości dwóch dawnych ptaków, bliskich krewnych ptaków współczesnych, odkryto w Chinach. Ich szczątki są starsze od uznawanych dotąd za najstarsze o 5-6 mln lat - czytamy w "Nature Communications".

Oba okazy należały do jednego gatunku, który nazwano Archaeornithura meemannae. Znalezisko reprezentuje najstarsze znane pozostałości po tzw. ornituromorfa - grupie zwierząt z tej samej gałęzi ewolucyjnej, z której wywodzą się wszystkie współcześnie żyjące gatunki ptaków.

Skamieniałe okazy pochodzące z mezozoiku (sprzed 252-266 mln lat) to duża rzadkość - zaznaczają autorzy publikacji, naukowcy z Chin i Australii. Mało też wiadomo o ewolucyjnych początkach przodków dzisiejszych ptaków. Uważa się, że ornituromorfy reprezentowały około połowy całej różnorodności gatunkowej ptaków w mezozoiku.

W czasach A. meemannae żyły też inne grupy gatunków ptaków. Drugą dużą grupę stanowiły enantiornity o charakterystycznych zębach i szponiastych skrzydłach. Uważa się, że przedstawiciele tej grupy wymarli ok. 66 mln lat temu, na granicy kredy i paleogenu, i wśród dzisiejszych ptaków nie ma ich potomków.

Min Wang z Chińskiej Akademii Nauk i jego zespół opisują teraz nowy gatunek dawnych ptaków, którego szczątki odkryto w Sichakou basin w prowincji Hebei, w północno- wschodniej części Chin. Co ciekawe, niemal kompletnie zachowało się upierzenie i cechy anatomiczne wskazujące na tryb życia związany z lataniem i dużą sterowność w czasie tych lotów.

Ptak ten prawdopodobnie również brodził, o czym świadczy brak piór na kości goleniowo-nastopkowej (kości długiej znajdującej się w ciele ptaka pomiędzy kością udową a skokiem). Pod względem tej cechy przypomina on inne skamieniałe gatunki ptaków, znajdowane w posobnych złożach geologicznych.

Badania warstw geologicznych, w których znaleziono skamieniałości wskazują, że nowo odkryte okazy żyły we wczesnej kredzie, ok. 130,7 mln lat temu. To niemal o 6 mln lat wcześniej, niż najstarszy znany dotychczas krewny ptaków, z dolnej kredy, sprzed 125 mln lat. (PAP)

zan/ agt/

Copyright © Fundacja PAP 2019