25.05.2020
PL EN
29.03.2020 aktualizacja 29.03.2020

W ekstremalnym cieple i w suszy drzewa nie korzystają z nadmiaru CO2

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Im silniejsze susze i wyższa temperatura, tym trudniej jest drzewom wykorzystywać dwutlenek węgla - twierdzą naukowcy z Karlsruher Institut für Technologie (KIT) na łamach „New Phytologist”. To wnioski z eksperymentu przeprowadzonego na sosnach alepskich.

Jak się powszechnie uważa, wzrost stężenia CO2 w atmosferze prowadzi do zmian klimatu. Te z kolei mogą narazić wiele drzew na ekstremalne susze i upały. Jednocześnie CO2 to główna substancja odżywcza roślin. Powstaje więc pytanie - jak zareagują drzewa na większe stężenie tego gazu w obliczu trudnych warunków.

Susze i gorąco oznaczają bowiem dla drzew duży stres. Korzenie mają wtedy trudności w pochłanianiu wody, a liście, aby zachować wodę, zamykają aparaty szparkowe, którymi pochłaniają też CO2 z powietrza.

Badacze z KIT i innych niemieckich ośrodków naukowych hodowali więc sosny alepskie w normalnej atmosferze oraz przy znacznie podwyższonym stężeniu CO2 (421 ppm oraz 867 ppm). Półtoraroczne drzewa były albo dobrze podlewane, albo pozostawione bez wody na miesiąc. Potem zostały przeniesione do specjalnych komór, w których naukowcy stopniowo, przez 10 dni zwiększali temperaturę od 25 do 40 st. C. W tym czasie nieustannie mierzyli wymianę gazów i wody zachodzącą w drzewach i analizowali ich metabolizm.

Badanie przyniosło kilka wyników. Rzeczywiście, zwiększone stężenie CO2 obniżyło utratę wody przez drzewa i podniosło ich sprawność wykorzystania wody przy rosnącej temperaturze. Jednak ogólny poziom przyswajania węgla (z CO2) w trudnych warunkach znacząco spadł. Wysoka temperatura zaburzyła także metabolizm drzew, który niemalże w ogóle nie skorzystał na lepszym dostępnie do dwutlenku węgla.

Najważniejszym pozytywnym skutkiem był wzrost stabilności białek w korzeniach. „W sumie, wpływ podniesionego stężenia CO2 na reakcje stresowe drzew był raczej umiarkowany. Wraz ze wzrostem temperatury i nasileniem się suszy, wpływ ten dramatycznie spadał” - wyniki podsumowuje autorka badania dr Nadine Rühr.

„Na tej podstawie wnioskujemy, że rosnące stężenie dwutlenku węgla w atmosferze nie może skompensować stresu drzew powstającego w wyniku ekstremalnych warunków klimatycznych” - dodaje ekspertka.

Więcej informacji tutaj i tu.(PAP)

mat/ ekr/

Copyright © Fundacja PAP 2020