24.08.2019
PL EN
26.01.2009 aktualizacja 26.01.2009

Ks. prof. Michał Heller doktorem honoris causa UKSW

<strong>Duchowny, filozof i teolog, a zarazem naukowiec będący współtwórcą modelu tzw. nieprzemiennego wszechświata - ks. prof. Michał Heller - otrzymał tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego (UKSW) w Warszawie. </strong>Przyznając tytuł, senat uczelni chciał - jak napisano w uchwale - &quot;wyrazić szacunek i uznanie dla działalności księdza prof. Michała Hellera, który jako wybitny znawca teologii, filozofii oraz nauk szczegółowych ukazał na nowo możliwość i potrzebę racjonalnego dialogu między wiarą a wiedzą&quot;.

Za budowanie tego dialogu został w 2008 r. uhonorowany, jako pierwszy Polak, prestiżową Nagrodą Templetona. Całą tę nagrodę - 1,6 mln dolarów przeznaczył na utworzenie Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych w Krakowie. Centrum to wspólna inicjatywa Uniwersytetu Jagiellońskiego i Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie. Celem centrum są badania interdyscyplinarne koncentrujące się wokół relacji między nauką, filozofią i religią.

Jak podkreślił w laudacji ks. prof. Mieczysław Lubański z UKSW, "ks. Heller jest nie tylko wielkim uczonym (...) ale zarazem bardzo skromnym, niewyniosłym człowiekiem. To ujmujące". Przypomniał też, że ks. Heller jest autorem wielu książek i prac naukowych oraz popularyzatorskich. Szczególną uwagę zwrócił na publikację "Zagadnienia filozoficzne współczesnej nauki. Wstęp do filozofii przyrody", która od ponad ćwierć wieku służy młodzieży jako podręcznik z zakresu filozofii przyrody.

W trakcie uroczystości ks. Heller został również odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, za "wybitne zasługi w pracy naukowej i wkład w rozwój nauki oraz dydaktyki". W imieniu prezydenta Lecha Kaczyńskiego odznaczenie wręczył minister Ryszard Legutko z Kancelarii Prezydenta.

Spotkanie zakończył wykład laureata poświęcony przypadkowi w ewolucji Wszechświata. "Jeżeli przyjmiemy stanowisko, że matematyczna struktura Wszechświata jest urzeczywistnieniem Stwórczego Zamysłu Boga (...), to konsekwentnie należy uznać, że przypadki stanowią istotny element tego Zamysłu" - mówił uczony.

Ks. prof. Michał Heller od początku swojej kariery zawodowej przejawiał zainteresowanie naukami ścisłymi, zwłaszcza fizyką i matematyką.

Po zdaniu matury w 1953 r., wstąpił do Wyższego Seminarium Duchownego w Tarnowie, które z powodu swoich uzdolnień ukończył przedwcześnie i musiał czekać rok na przyjęcie święceń. Wtedy to napisał rozprawę, dzięki której uzyskał stopień magistra teologii na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim.

Na tej samej uczelni zdobył też w 1965 r. tytuł magistra filozofii na podstawie rozprawy dotyczącej interpretacyjnych zagadnień szczególnej teorii względności Einsteina; a w roku 1966 obronił rozprawę doktorską z kosmologii relatywistycznej. Zawierała ona wiele elementów skonstruowanego około 20 lat później i powszechnie akceptowanego tzw. modelu inflacyjnego, opisującego rozszerzanie się Wszechświata. Habilitował się w 1969 r.

Trzy lata później ks. Heller objął stanowisko docenta na Papieskim Wydziale Teologicznym w Krakowie, przekształconym później w Papieską Akademię Teologiczną (PAT). W roku 1990 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego PAT w Krakowie.

Przebywał na stypendiach naukowych na belgijskim uniwersytecie w Louvain-la-Neuve, w Oxfordzie i Leicester (Anglia), w Bochum (Niemcy), w Waszyngtonie (USA).

Ks. Heller jest autorem ponad 800 prac naukowych; laureatem wielu prestiżowych nagród i wyróżnień, m.in.: Nagrody im. Hugo Steinhausa (2001). Wspólnie z matematykiem Wiesławem Sasinem wyjaśnili matematyczną naturę różnych typów osobliwości w kosmologii oraz zaproponowali model tzw. nieprzemiennego wszechświata.

Od roku 1981 jest członkiem stowarzyszonym Watykańskiego Obserwatorium Astronomicznego w Castel Gandolfo, a w 1991 został wybrany na członka zwyczajnego Papieskiej Akademii Nauk w Rzymie. Należy też do: Polskiego Towarzystwa Fizycznego, Polskiego Towarzystwa Astronomicznego oraz wielu zagranicznych i międzynarodowych towarzystw naukowych.

Obecnie ks. Heller pełni funkcję dyrektora Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych w Krakowie.

PAP - Nauka w Polsce, Joanna Morga, Urszula Rybicka

bsz

Copyright © Fundacja PAP 2019