Strona główna Aktualności
Przyroda

Borsuki dobrze się dostosowują do trudnych, górskich warunków

28.06.2012 Przyroda

Fot. Robert Mysłajek

Borsuki z zachodniej części Karpat, nie mogąc kopać nor, chętnie chronią się w jaskiniach, szczelinach skalnych, w przestrzeniach pod stosami desek, a nawet schronach bojowych z czasów wojny lub pozostałościach szałasów pasterzy - ustalili naukowcy.

O wynikach badań nad górskimi populacjami borsuków, opublikowanych w czasopiśmie naukowym "Folia Zoologica", poinformował PAP jeden z autorów pracy, dr Robert Mysłajek ze Stowarzyszenia dla Natury "Wilk". Wraz z dr Sabiną Nowak ze stowarzyszenia i prof. Bogumiłą Jędrzejewską z Instytutu Biologii Ssaków PAN badał on schronienia wykorzystywane przez borsuki, żyjące na różnych wysokościach w zachodniej części polskich Karpat.

 

Jedną z największych trudności, na jakie napotykają borsuki z gór, jest gleba - płytka i pełna odłamków skał. W takim podłożu trudno jest wykopać odpowiednio głęboką norę, w której możliwe byłoby bezpieczne wychowanie potomstwa. "Od kuzynów z nizin, którzy bez problemu mogą sobie sami dom wykopać, borsuki górskie różnią się tym, że są skazane na wyszukiwanie gotowych schronień dostępnych w środowisku" - opowiada dr Mysłajek.

 

W ramach swoich badań w zachodniej części Karpat, naukowcy znaleźli 77 borsuczych nor. Te wykopane w ziemi stanowiły niewiele ponad połowę (53 proc.). Jako alternatywę dla kopanych jam, borsuki często wykorzystują niewielkie jaskinie i szczeliny skalne. Taki rodzaj schronienia stanowił 43 proc. wśród badanych kryjówek.

 

Kolejne 4 proc. stanowiły nory wykopane pod opuszczonymi budynkami. Borsuki wykorzystują też schronienia tymczasowe - przestrzenie pod stosami desek, schrony bojowe z okresu II wojny światowej i pozostałości szałasu pasterskiego - informują autorzy publikacji.

 

Z badania wynika również, że nory kopane występują wyłącznie w strefie pogórza (do wysokości 640 m n.p.m.). Nory w jaskiniach i szczelinach skalnych zdarzały się do wysokości 1 050 m n.p.m. Borsuki najczęściej zakładały nory w lasach (83 proc.), rzadziej wśród krzewów i roślinności zielnej (12 proc.) i na terenach otwartych (5 proc.). W strefie pogórza borsuki zakładały nory przede wszystkim na zboczach niewielkich wzniesień, rzadziej na terenach płaskich.

 

Dr Mysłajek zwraca uwagę, że borsuk jest w Polsce gatunkiem łownym. Poluje się na niego m.in. dla sadła, które - zwłaszcza na terenach wiejskich - uchodzi za medykament. "Przy wielu norach w piętrze pogórza stoją łowieckie ambony. Myśliwi zabijają z nich borsuki u progu ich własnych nor. To jak egzekucja!" - denerwuje się badacz.

 

Borsuki występują praktycznie w całej Eurazji, m.in. w Polsce. Trzymają się okolic lesistych, zwłaszcza lasów mieszanych i liściastych z bogatym podszyciem, otoczonych polami. Prowadzą nocne życie. Dni spędzają w norach, które często miewają skomplikowaną budowę. Do głównej komory prowadzi kilka krętych korytarzy, których wejścia są od siebie znacznie oddalone.

 

Skalisty krajobraz Karpat sprawia, że mieszkające tam borsuki nie są w stanie kopać tak rozbudowanych systemów. "W górach cztery wejścia do nory to już wiele. Z reguły zwierzęta mają do dyspozycji tyle otworów, ile zastaną w jaskini czy szczelinie. Często zajmują schronienia z otworami pojedynczymi" - opowiada badacz.

 

Z badań dr Mysłajka wynika, że borsuki żyjące w Karpatach różnią się od nizinnych kuzynów nie tylko sposobem wykorzystania schronień, ale i taktyką zdobywania pokarmu. Borsuki jedzą głównie dżdżownice i owoce. Nisko jest ich w bród, ale w górach gleba jest płytka i kwaśna, a więc uboga w dżdżownice. Nie ma tam też sadów, co najwyżej podjedyncze drzewa czereśni. A jednak górskie borsuki sobie radzą. "Budzą się po drzemce, trochę się czochrają, i z nory położonej na wysokości 900 m. ruszają w stronę pogórza, żeby się najeść. Potem wracają. I tak codziennie" - opowiada. Każdego dnia pokonują 2-3 km. "To duża wycieczka. Spory wysiłek, zwłaszcza dla małego zwierzątka z krótkimi nogami" - zauważa badacz.

 

Dr Mysłajek zwraca uwagę, że polska populacja borsuków jest dość słabo przebadana, i zapowiada kolejne publikacje na ich temat.

 

PAP - Nauka w Polsce

 

zan/ ula/bsz

Fot. Robert Mysłajek

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Archeologiczna biografia Hatszepsut Archeologiczna biografia Hatszepsut

Postać kobiety faraona już na stałe wrosła do kultury masowej, obok Nefertiti czy Kleopatry. W najnowszej monografii na temat Hatszepsut autorstwa Petera Nadiga dowiadujemy się tego, jak niewiele pewnych rzeczy wiemy na temat życia tej potężnej kobiety-faraona, która żyła 3,5 tys. lat temu.

Więcej

Myśl na dziś

W teorii naukowej nie znajdziemy żadnych praktycznych wskazówek, jak postępować w życiu.
Albert Einstein

Nasz blog

Dlaczego "badaczka" ciągle brzmi dziwniej niż "badacz"? Dlaczego "badaczka" ciągle brzmi dziwniej niż "badacz"?

Kariera badawcza jest trudniejsza, jeśli na głowie ma się nie tylko naukę, ale i małe dzieci czy np. starszych członków rodziny, którymi trzeba się zająć. "Jeśli poprawimy warunki pracy kobiet w nauce, skorzystają na tym i mężczyźni" - uważa badaczka z Cambridge.

Więcej

Tagi

-->