15.12.2019
PL EN
29.01.2014 aktualizacja 29.01.2014

Rozstrzygnięto IX edycję konkursu "Popularyzator Nauki"

Ks. prof. Michał Heller, prof. Ryszard Tadeusiewicz, Instytut Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego, Polska Akademia Dzieci są wśród laureatów IX edycji konkursu "Popularyzator Nauki". Laureatów nagrodzono w środę 29 stycznia w siedzibie Polskiej Agencji Prasowej.

W konkursie organizowanym od 2005 roku przez serwis Nauka w Polsce PAP i Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (MNiSW) nagradzani są wyróżniający się w popularyzacji wiedzy: ludzie nauki, instytucje naukowe i pozanaukowe, a także osoby spoza środowiska naukowego, dziennikarze i redakcje. \"Chcieliśmy poprzez ten konkurs docenić wysiłek wszystkich tych, którzy swoja pracą, zaangażowaniem i energią realizują różne zadania przyczyniając się do popularyzacji polskiej nauki\" - powiedziała w środę wiceprezes PAP Lidia Sobańska.

Laureatem nagrody specjalnej za całokształt działalności został ks. prof. Michał Heller z Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II i Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych w Krakowie. Uczony jest autorem kilkudziesięciu książek, wybitnym filozofem i teologiem, specjalizuje się m.in. w filozofii przyrody, fizyce czy kosmologii. W 2008 roku jako pierwszy Polak otrzymał Nagrodę Templetona, przyznawaną za przerzucanie mostów między religią a nauką. Otrzymane wówczas 1,6 mln dolarów przeznaczył na utworzenie Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych w Krakowie. Jednym z programowych zadań centrum jest popularyzacja nauki.

Prof. Ryszard Tadeusiewicz
z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie zwyciężył w kategorii Naukowiec. Jego pierwszy zarejestrowany artykuł popularnonaukowy pochodzi z 1976 r. Łącznie napisał ponad 400 artykułów popularnonaukowych i ponad 10 książek. \"Popularyzuje automatykę, informatykę i biocybernetykę. Ma tytuł Mistrza Mowy Polskiej i w wyjątkowy sposób łączy dar pięknego mówienia z umiejętnością przekazywania wiedzy zarówno dorosłym, jak i dzieciom\" - informują organizatorzy konkursu.

\"Jest to ukoronowanie działalności, którą traktowałem zawsze jako pewną +odtrutkę+\" - powiedział podczas uroczystości prof. Tadeusiewicz. Praca naukowca - wyjaśniał - wymaga dyscypliny, precyzyjności i staranności w wyciąganiu wniosków. \"Tymczasem popularyzacja to ta część naszego zawodu badacza, która jest deserem, wisienką na torcie\" - podkreślił.

W kategorii Instytucja Naukowa nagrodzono Instytut Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego w Warszawie. Placówka zainicjowała warszawskie obchody międzynarodowego Światowego Tygodnia Mózgu (Brain Awareness Week). W swoich progach Instytut Nenckiego chętnie gości licealistów i wybitnie zdolną młodzież promowaną przez Fundusz na Rzecz Dzieci. Uczestniczy też w Pikniku i Festiwalu Naukowym w Warszawie. Pracownicy Instytutu popularyzują naukę również przez komentarze i wypowiedzi dla rozgłośni radiowych i stacji telewizyjnych. Tylko w 2013 roku informacje na jego temat w mediach pojawiły się ponad 600 razy.

Stowarzyszenie Polska Akademia Dzieci (PAD) otrzymało nagrodę w kategorii Instytucja Pozanaukowa. PAD tworzy bezpłatny Uniwersytet prowadzony przez dzieci niezależnie od ich sytuacji materialnej, społecznej, a nawet zdrowotnej. Do uczestnictwa w zajęciach zapraszani są uczniowie szkół podstawowych, wychowankowie domów dziecka oraz mali pacjenci hospicjów. Efektem działalności Akademii jest rozbudzenie zainteresowania nauką u 8 tys. dzieci, współpraca naukowa z ponad 120 naukowcami w Polsce oraz uczonymi z NASA i UNESCO.

W kategorii Media najlepszy okazał się redaktor Bogdan Miś, autor około 20 książek, obecnie zaangażowany w popularyzację matematyki w internecie. Był redaktorem naczelnym czasopism m.in. \"PC Magazine\" czy „Informatyka” i zastępcą redaktora naczelnego programów edukacyjnych i popularnonaukowych TVP, a także programów dziecięcych TVP. Tworzył i prowadził ponad 500 programów telewizyjnych i ponad 200 naukowych pogadanek radiowych.

Wśród Sponsorów Popularyzacji jury, pod kierownictwem prezesa PAN prof. Michała Kleibera, nagrodziło firmę Samsung Electronics Polska. Jedną z jej popularyzatorskich inicjatyw jest program Mistrzowie Kodowania, w którym uczniowie szkół podstawowych uczą się programowana. W jej ramach firma do 2015 roku chce nauczyć programowania 50 tys. dzieci. Samsung jest też partnerem strategicznym warszawskiego Centrum Nauki Kopernik, z którym m.in. organizuje Akademię Techniki, propagującą naukę przedmiotów ścisłych.

Jury zdecydowało przyznaniu dwóch wyróżnień specjalnych. Laureatem jednego z nich jest dr inż. Michał Krupiński z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN w Krakowie, który w pracy badawczej zajmuje się fizyką cienkich warstw magnetycznych. Poza tym jest aktywnym popularyzatorem - organizuje niezwykłe pokazy i prezentacje, ale jest też współtwórcą oswajającej fizykę strony fiztaszki.pl i jednym z organizatorów Naukowych Szortów - spotkania, w którym naukowcy dostają 6,28..., a więc 2 pi minut na opowiedzenie o swojej pracy.

Druga z wyróżnionych - Danuta Bukowska z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu od 2008 roku prowadzi i współorganizuje popularyzujące naukę wykłady, pokazy oraz warsztaty. Od 2008 roku uczestniczyła w kolejnych edycjach Festiwalu Nauki i Sztuki, organizowanego przez Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu. W 2010 roku była pomysłodawczynią oraz współorganizatorką ogólnopolskiego konkursu: Sztuka Widzenia - na projekt zabawki dla dzieci słabowidzących.

Nagrodę redakcji serwisu Nauka w Polsce, przyznawaną m.in. za jakość przekazywanych informacji i pomoc w kontaktach z naukowcami, otrzymała Iwona Kieda z Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności PAN w Olsztynie.

W wystąpieniu wideo skierowanym do uczestników konkursu minister nauki i szkolnictwa wyższego prof. Lena Kolarska-Bobińska zaznaczyła, że popularyzowanie nauki jest bardzo ważnym i trudnym zadaniem, często zresztą niedocenianym przez samych naukowców. \"Dlatego tak bardzo trzeba doceniać tych naukowców, instytucje, media, które prowadzą i chcą prowadzić dialog ze społeczeństwem, chcą przekonywać społeczeństwo, że pieniądze, które wydaje się na naukę również im wszystkim służą, że nauka to jest coś pięknego, ciekawego, fascynującego\" - powiedziała.

Prezes Polskiej Akademii Nauki i przewodniczący jury prof. Michał Kleiber podkreślił, że popularyzacja nauki ma kluczowe znaczenie dla przyszłości naszego kraju. \"Wszyscy wiemy, że jedną z polskich bolączek jest niskie nasycenie wiedzą naszych produktów i usług. To się nie zmieni, jeśli nie zaczniemy doceniać i rozumieć tego, czym zajmuje się współczesna nauka, jakie ma problemy i ambicje, co już odkryła\" - powiedział prezes PAN. Zaznaczył, że popularyzacja nauki, to część misji uczonego. \"Jeśli czujemy, że mamy prawo wyciągać rękę po publiczne środki, to mamy też obowiązek tłumaczenia, co z tymi pieniędzmi robimy\" - dodał.

Zdaniem podsekretarza stanu w MNiSW Jacka Gulińskiego część uczonych ma dar popularyzowania nauki, ale jeszcze nie wszyscy naukowcy potrafią pokazać efekty swojej pracy. \"Nie jest to taka liczba, która by nas satysfakcjonowała. Dlatego z zainteresowaniem rozszerzamy krąg osób, które chciałyby pomóc temu sektorowi w propagowaniu popularyzacji osiągnięć naukowych\" - powiedział Guliński. Podkreślił, że ostatnie lata były dobre dla polskiej nauki. \"Udało się wzmocnić ten sektor infrastrukturalnie i w kapitale ludzkim. Jeżeli chodzi o popularyzację to ciągle mamy wiele do zrobienia” – podkreślił.

PAP - Nauka w Polsce

ekr/ agt/

Copyright © Fundacja PAP 2019