19.08.2019
PL EN
26.12.2014 aktualizacja 26.12.2014

Osobowość wpływa na zdrowie

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Naukowcy są coraz bliżej wyjaśnienia, w jaki sposób niektóre cechy osobowości wpływają na nasze zdrowie i samopoczucie.

"Zależność taka na pewno istnieje, jednak nie wiemy jeszcze, czy to nasza biologia wpływa na psychikę, czy może psychika determinuje biologię” - czytamy w najnowszym wydaniu czasopisma „Psychoneuroendocrinology”.

Dwa zespoły psychologów klinicznych - z Uniwersytetu w Nottingham i Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles - wspólnie przeprowadziły eksperyment, mający na celu zbadanie relacji pomiędzy głównymi cechami osobowości a ekspresją genów, które poprzez kontrolowanie aktywności układu immunologicznego mogą wpływać na nasze zdrowie.

W badaniu wykorzystano technologię mikromacierzy DNA o wysokiej czułości. Pozwoliła ona naukowcom przeanalizować zależność między pięcioma podstawowymi cechami osobowości ludzkiej a dwiema grupami genów związanych z aktywnością leukocytów (białych krwinek). Geny z pierwszej grupy związane były z przebiegiem procesów zapalnych, drugiej - z odpowiedzią przeciwwirusową i aktywnością przeciwciał. Wspomnianymi wyżej dominującymi cechami osobowości są natomiast: „otwartość”, „sumienność”, „ekstrawersja”, „ugodowość” i „neurotyczność”.

W badaniu wzięło udział 121 etnicznie zróżnicowanych, zdrowych ochotników w wieku 18-59 lat: 86 kobiet i 35 mężczyzn. Początkowo rozwiązywali oni test osobowości oraz podawali informacje dotyczące ilości spożywanego na co dzień alkoholu, palenia papierosów i aktywności fizycznej. Następnie pobierano od nich próbki krwi potrzebne do analizy ekspresji genów.

„Okazało się, że nie ma żadnych dowodów potwierdzających popularną ostatnio teorię, jakoby tendencja do przeżywania negatywnych emocji (np. depresja, stany lękowe) mogła prowadzić do pogorszenia fizycznego stanu zdrowia - mówi główna autorka badania prof. Kavita Vedhara z Nottingham. - Odkryliśmy natomiast, iż faktycznie istnieje związek pomiędzy niektórymi typami osobowości a naszym zdrowiem. Chodzi jednak wyłącznie o dwie z pięciu podstawowych cech osobowości: ekstrawersję i sumienność”.

„Wykazaliśmy, że >>ekstrawersja<< znacząco zwiększa ekspresję genów prozapalnych, z kolei >>sumienność<< obniża ich ekspresję. Innymi słowy: osoby, które ze względu na swą ekstrawertyczną osobowość mają większe prawdopodobieństwo zachorowań na różne infekcje, mają skuteczniejszy - pod względem zwalczania zakażeń - układ odpornościowy. Tymczasem ludzie, u których dominuje >>sumienność<<, a więc ostrożniejsi i bardziej powściągliwi w kontaktach z innymi, są teoretycznie mniej narażeni na kontakt z patogenami, więc ich system immunologiczny może reagować nieco słabiej” - tłumaczy Vedhara.

Badaczka dodaje, że nie wiadomo jednak jeszcze, co z czego wynika. „Czy to nasza biologia określa psychikę, czy psychika determinuje biologię” - mówi.

Prof. Vedhara podkreśla też, iż obie omówione powyżej korelacje osobowość-zdrowie nie były w żaden sposób zależne od trybu życia uczestników badania, ich zachowań zdrowotnych, ilości negatywnych emocji, depresji i lęków.

Autorzy badania uważają, że chociaż biologiczne mechanizmy tych zależności muszą zostać dokładniej rozpoznane, to jednak już dziś ich odkrycie potwierdza istnienie silnego związku pomiędzy cechami osobowości, zdrowiem fizycznym i ludzką długowiecznością.(PAP)

kap/ agt/

Copyright © Fundacja PAP 2019