Strona główna Aktualności
Historia i kultura

Warmińsko-mazurskie/ Piramida w Rapie była... lodownią

27.10.2016 Historia i kultura

Fot. PAP/Artur Reszko 05.06.2011

Piramida w Rapie, dotąd uważana za miejsce pochówku rodu von Fahrenheid, zdaniem dr. Jerzego Marka Łapo, powstała wcześniej, niż do tej pory uważano i pełniła pierwotnie funkcję lodowni - budowli do przechowywania lodu do celów kuchennych.

Dwustuletnia piramida w Rapie (woj. warmińsko-mazurskie) jest niewielką konstrukcją uznawaną powszechnie za kaplicę grobową. Zwieńczenie budowli wykonano w formie piramidy.

 

Z nowymi informacjami i ustaleniami na temat zagadkowej konstrukcji można zapoznać się na wystawie "Piramida w Rapie" w Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie, która czynna jest od wtorku 25 października br. do 27 lutego 2017 r. Jest ona efektem prac archeologiczno-konserwatorskich zainicjowanych przez Janusza Janowskiego i Martę Burą, przeprowadzonych w tym i w zeszłym roku, jak i kwerendy archiwalnej.

 

"Na wystawie pokażemy hologram i modele piramidy powstałe w oparciu o skanowanie trójwymiarowe wykonane przez specjalistów z Instytutu Archeologii UW" - wyjaśnia kurator wystawy, dr Jerzy Marek Łapo z Muzeum Kultury Ludowej w Węgorzewie. Jeden z modeli wydrukowano za pomocą trójwymiarowej drukarki cyfrowej, drugi - wykonano z gliny. Oba powstały w skali 1:20.

 

Do tej pory uważano, że piramida powstała jako mauzoleum dla członków rodu von Fahrenheid - przedstawicieli wschodniopruskiej szlachty, której majątek był zlokalizowany nieopodal. Pierwszą osobą złożoną w piramidzie była żona barona Friedricha von Fahrenheid. Dr Łapo postawił w publikacji towarzyszącej wystawie nową tezę: piramida była zaprojektowana jako lodownia - budowla do przechowywania lodu wykorzystywanego do celów kuchennych.

 

Swoje przypuszczenie naukowiec podpiera dwoma przykładami z zachodniej Europy - podobne konstrukcje, o bardzo zbliżonym kształcie, powstały w francuskim Chambourcy i niemieckim Poczdamie. Pierwszą wzniesiono w 1781 roku, drugą w latach 1791-1792, co zdaniem dr. Łapo oznacza, że piramida w Rapie musiała zostać zbudowana najpóźniej w latach 1792-1795, a nie jak często powtarzano - na początku XIX w. Dopiero później zarządcy majątku zmienili funkcję konstrukcji na miejsce wiecznego spoczynku szlacheckiej rodziny.

 

Piramidy - lodownie w zachodniej Europie powstały również z dala od zabudowań, na terenie parków, dzięki czemu lód z parkowych stawów można było umieszczać od razu w lodowni. Podobnie mogło być w Rapie, o czym świadczy - zdaniem dr. Łapo - usytuowanie piramidy dokładnie na końcu grobli, usypanej na osi widokowej pałacu, majątku Fahreheidów.

 

Badacz przypuszcza, że być może w końcu XVIII wieku bagno Luschnitz (Łusznica), na którym urządzono nasyp z piramidą, "przypominało jeszcze jeziorko", z którego można był pozyskiwać zimą lód. To znaczy, że zimą trafiałby on niemal wprost do lodowni - sugeruje naukowiec w nowej publikacji.

 

"Wystawa jest wołaniem o ratunek dla piramidy, której stan architektoniczny jest zły" - dodaje dr Łapo. Zdaniem naukowca zabytek ten, o randze europejskiej, zasługuje na to, żeby poddać go gruntownej konserwacji.

 

"W tej chwili nie można już mówić o konserwacji tego zabytku, tylko o jego ratowaniu" - powiedział we wrześniu br. PAP sekretarz Nadleśnictwa Czerwony Dwór, Tomasz Łaskowski, na którego terenie znajduje się zabytek. Oszacowano, że na ten cel potrzeba ok. 1 mln złotych.

 

Na ratunek piramidzie naukowcy ruszyli w 2015 r., kiedy sprawdzono stan zachowania konstrukcji i wykonano jej trójwymiarowe skanowanie. Kolejne działania miały miejsce w tym roku. Udało się oczyścić kanały wentylacyjne i zabezpieczyć grożący zawaleniem strop piramidy.

 

Wystawę "Piramida w Rapie" przygotowano we współpracy z Pracownią Skanerów 3D Instytutu Archeologii i Laboratorium Cyfrowego Humanistyki Uniwersytetu Warszawskiego.

 

PAP - Nauka w Polsce, Szymon Zdziebłowski

 

szz/ mrt/ zan/

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Tajemnice grzybów - dla niewtajemniczonych Tajemnice grzybów - dla niewtajemniczonych

Czy wiedzieliście, że grzyby można spotkać nawet na pustyniach czy w oceanach? Albo wykorzystać jako... planistów ruchu? Każdy, kto czuje się gotów na wprowadzenie do swojego życia tych i innych ciekawostek okołogrzybowych, powinien sięgnąć po książkę "Tajemnicze życie grzybów".

Więcej

Myśl na dziś

Dobrze zrozumiana nauka chroni człowieka przed pychą, gdyż ukazuje mu jego granice.
Albert Schweitzer

Nasz blog

Tabletka Matuzalema Tabletka Matuzalema

Naukowcy coraz lepiej poznają biologiczne podstawy starzenia; udaje im się nawet wydłużyć życie niektórych organizmów. Według autorów tych dokonań może to zaowocować nowymi terapiami i zwiększeniem liczby przeżywanych w zdrowiu lat. Według innych badań już dziś wiele w tym względzie można zdziałać dietą.

Więcej

Tagi