Strona główna Aktualności
Przyroda

Projekt EPOS-PL pomoże m.in. w integracji efektów badań z zakresu nauk o Ziemi

15.03.2017 Przyroda, Uczelnie

Fot. Fotolia

W najbliższych kilku latach geolodzy, sejsmolodzy, geofizycy i geodeci, przy współpracy środowiska górniczego, zamierzają wspólnie zbudować zintegrowany system obserwacji i analizy danych z zakresu nauk o Ziemi. Infrastruktura badawcza powstanie w ramach projektu EPOS-PL.

EPOS (European Plate Observing System - System Obserwacji Płyty Europejskiej) to największy europejski projekt w dziedzinie infrastruktury badawczej służącej naukom o Ziemi, obejmujący sieci sejsmologiczne i geodezyjne oraz obserwacje satelitarne i grawimetryczne. Częścią tego, zaplanowanego na wiele lat, przedsięwzięcia jest wart blisko 60 mln zł projekt EPOS-PL, finansowany w większości z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój.

 

Liderem zainaugurowanego w ostatnim czasie projektu jest Instytut Geofizyki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie, a w skład konsorcjum weszły wiodące ośrodki wyspecjalizowane m.in. w naukach o Ziemi: Główny Instytut Górnictwa (GIG) w Katowicach, Instytut Geodezji i Kartografii, Wojskowa Akademia Techniczna, Akademickie Centrum Komputerowe Cyfronet AGH, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu oraz największy krajowy producent węgla kamiennego - Polska Grupa Górnicza.

 

Dzięki współpracy naukowców wielu specjalności, z różnych ośrodków naukowych, ma powstać infrastruktura badawcza zintegrowana z międzynarodowymi bazami danych, serwisami i usługami dostępnymi w ramach europejskiego programu EPOS. Chodzi o stworzenie spójnego systemu gromadzącego dane z rozproszonych sieci pomiarowych, które następnie będą opracowywane, standaryzowane i integrowane w postaci baz danych, dostępnych przez internet oraz wzbogaconych o wizualizacje i aplikacje dające możliwość prowadzenia rozmaitych analiz.

 

Jak podał Główny Instytut Górnictwa, jednym z najbardziej istotnych zadań projektu jest budowa specjalistycznych poligonów pomiarowych do zintegrowanych obserwacji procesów geodynamicznych na terenach górniczych i pogórniczych w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym. Badania GIG będą dotyczyć przede wszystkim tzw. sejsmiczności indukowanej, czyli powodowanej działalnością człowieka.

 

"Typowym przykładem jest sejsmiczność powstająca w wyniku prowadzonej działalności górniczej, która zaburza naturalny stan równowagi w ośrodku skalnym, wywołując wstrząsy i w efekcie drgania. Nie ulega wątpliwości, że występowanie tego typu zjawisk stanowi poważny problem zarówno dla przedsiębiorców górniczych jak i dla lokalnych społeczności. Dlatego bardzo ważne jest regularne prowadzenie zintegrowanych badań sejsmiczności indukowanej, które są szansą na lepsze rozpoznanie i kontrolę tych zagrożeń" - wskazał profesor GIG, dr hab. inż. Grzegorz Mutke.

 

Stąd m.in. znaczące zaangażowanie w projekt Polskiej Grupy Górniczej, która udostępnia podziemne poligony pomiarowe. Do obserwacji procesów geodynamicznych zachodzących wewnątrz ziemi oraz w jej strefie przypowierzchniowej, na poligonach badawczych powstanie system obserwacji i pomiarów geofizycznych oraz geodezyjnych, łączący zarówno lokalne i regionalne sieci sejsmologiczne, geodezyjne sieci naziemne i obserwacje satelitarne, jak i ciągłe pomiary grawimetryczne.

 

W efekcie ośrodki naukowe, przemysł górniczy i inne sektory gospodarki, a także projektanci i administracja publiczna, mają zyskać dostęp do bazy danych związanych z monitorowaniem sejsmiczności indukowanej i zagrożeniami geodynamicznymi na terenach górniczych i pogórniczych. Baza będzie dostępna poprzez platformę komputerową pod nazwą Tematyczny Węzeł Zagrożeń Antropogenicznych.

 

"Wytworzone w ramach projektu systemy obserwacyjne pozwolą na podjęcie nowych kierunków badań zwalczania zagrożeń geodynamicznych na terenach górniczych oraz na zwiększenie bezpieczeństwa pracy w polskich kopalniach węgla i ograniczenie jej negatywnych skutków środowiskowych i społecznych" - ocenił prof. Mutke.

 

Inne segmenty projektu, który będzie realizowany do 2021 roku, zakładają m.in. stworzenie centrum infrastruktury badawczej GNSS (nawigacji satelitarnej), opracowanie geodezyjnych technik zdalnych dla monitorowania obszarów aktywnego wydobycia węgla kamiennego (w tym przetwarzanie danych GNSS w czasie rzeczywistym) czy umożliwienie trójwymiarowej wizualizacji i analizy danych pozyskanych w ramach poszczególnych zadań.

 

Do czołowych zadań w ramach przedsięwzięcia należy też integracja infrastruktury Globalnego Geodezyjnego Systemu Obserwacyjnego (ang. Global Geodetic Observation System - GGOS) na obszarze Polski. Chodzi m.in. o zintegrowanie precyzyjnych obserwacji geometrycznych (realizowanych przez technikę GNSS) z danymi geofizycznymi, dostarczanymi przez grawimetry czy sejsmografy. Dzięki połączeniu różnych technik obserwacje będzie można prowadzić z różnych miejsc i w różnym czasie, uzyskując kompleksowe wyniki.

 

Budowana w ramach projektu infrastruktura EPOS-PL jest ściśle związana z działaniami realizowanymi w innych krajach, dzięki europejskiemu programowi EPOS, który do 2040 r. ma zintegrować rozproszoną infrastrukturę badawczą w dziedzinie nauk o Ziemi w Europejskiej Przestrzeni Badawczej. Efektem ma być m.in. upowszechnienie i optymalizacja wyników prowadzonych w Europie badań w tej sferze.

 

PAP - Nauka w Polsce

 

mab/ son/

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Polskie tłumaczenie jednego z najważniejszych źródeł o historii Egiptu Polskie tłumaczenie jednego z najważniejszych źródeł o historii Egiptu

Do odczytania hieroglifów w 1822 r. jego zapiski stanowiły jedno z najważniejszych źródeł na temat historii faraonów Egiptu. Ukazało się pierwsze polskie tłumaczenie tekstów pozostawionych przez Manethona - kapłana egipskiego, który żył ponad 2 tys. lat temu.

Więcej

Myśl na dziś

Nauka jest kłótliwa i piękna. Jeśli chcesz mieć z nią coś do czynienia, musisz prowadzić wiecznie proces sądowy.
Isaac Newton

Nasz blog

Rektorzy, naukowcy! Doceńcie rolę popularyzacji! Rektorzy, naukowcy! Doceńcie rolę popularyzacji!

Rola komunikacji naukowej na polskich uczelniach wciąż nie jest dostatecznie doceniona. Ani przez naukowców, ani przez władze uczelni. Zdawałoby się, że prezentowanie osiągnięć naukowców to zadanie biur prasowych. Te jednak często mają ustalone zupełnie inne priorytety.

Więcej

Tagi