Strona główna Aktualności
Społeczeństwo

Pamięć płata figle, również w kwestii bólu

28.05.2017 Społeczeństwo

Fot. Fotolia

Pamięć lubi płatać nam figle, również w kwestii bólu. Ten, który najpierw odczuwamy jak męczarnię, po pewnym czasie możemy wspominać jako słabszy albo wręcz przeciwnie - jako silniejszy. Naukowcy Instytutu Psychologii UJ sprawdzają, jak na pamięć bólu wpływają odczuwane emocje.

Naukowcy już dość dawno doszli do wniosku, że zapamiętujemy tylko pewne elementy zdarzeń, które przeżyliśmy. Na ich podstawie tworzymy wspomnienia. Zjawisko to dotyczy wielu rodzajów wspomnień, w tym sposobu, w jaki pamiętamy ból.

 

Po pewnym czasie może się bowiem okazać, że ból towarzyszący niedawnej wizycie u dentysty czy pobraniu krwi pamiętamy innym niż był w rzeczywistości. To, czy będzie słabszy czy silniejszy, niż ten odczuwany podczas zabiegu, zależy od kilku czynników. Jednym z nich są emocje, które towarzyszą nam podczas bolesnych doświadczeń.

 

Właśnie wpływ emocji na sposób pamiętania bólu zbadali naukowcy z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ponieważ ból w oczywisty sposób kojarzy się z emocjami negatywnymi, to większość dotychczasowych naukowych doniesień dotyczyła przede wszystkim wpływu negatywnego nastroju na zapamiętanie bólu. Badacze z Krakowa postanowili wyjść poza ten trend i sprawdzić sposób oddziaływania emocji pozytywnych.

 

Jak informuje Instytut Psychologii UJ, badacze zbadali więc ponad 60 kobiet, które w pierwszym etapie badania otrzymały jednakowo silne bodźce bólowe. Zaraz po tym musiały określić odczuwany poziom m.in. bólu, stan lęku oraz pozytywne i negatywne emocje, które im towarzyszyły. Po miesiącu za pomocą tych samych skal oceniały, jak pamiętają tamten ból i towarzyszące mu emocje.

 

Badając wpływ pozytywnego nastroju naukowcy wykorzystali naturalne emocje, które zwykle towarzyszą osobom biorącym udział w eksperymentach naukowych. Jak wyjaśnia autor badania dr hab. Przemysław Bąbel z Instytutu Psychologii UJ, dla badanych to zwykle ciekawe doświadczenie, które mogą traktować jako element samorozwoju; niektórzy mają poczucie, że pomagają w ten sposób nauce. Poza tym wiedzą, że nawet jeśli doświadczą bólu, to jest on kontrolowany, więc nic złego im się nie stanie.

 

"Okazało się, że rzeczywiście pozytywny nastrój istotnie wpływał na sposób pamiętania bólu. Osoby badane pamiętały odczuwany przed miesiącem ból jako słabszy, a jednym z kluczowych czynników, który o tym decydował, były właśnie pozytywne emocje” – wyjaśnia dr hab. Przemysław Bąbel.

 

Po miesiącu, jako słabszy pamiętany był też stan lęku odczuwanego podczas eksperymentu. Poczucie, że baliśmy się mniej - wraz z pozytywnym nastrojem - wpłynęło na zapamiętanie bólu jako słabszego. Sam poziom pozytywnego nastroju osoby badane oceniły tak samo jak przed miesiącem. Jako większe oszacowały zaś towarzyszące im podczas badania negatywne emocje.

 

Wyniki uzyskane przez naukowców IP UJ potwierdziły wcześniejsze przypuszczenia dotyczące tego zjawiska. Inne badania wykazywały m.in., że po pewnym czasie ból przewlekły pamiętany jest jako silniejszy, a ból porodowy jako słabszy niż w rzeczywistości.

 

"Taka tendencja wynika m.in. właśnie z pozytywnego nastawienia. Ból porodowy czemuś służy, przynosi coś dobrego, zapowiada szczęście. Dlatego może być pamiętany jako słabszy. Przed kilkoma laty przebadaliśmy też maratończyków. Uzyskaliśmy wynik dokładnie taki sam, jak w przypadku bólu porodowego: pamiętany był on jako słabszy. Podobnie dzieje się prawdopodobnie np. z bólem towarzyszącym honorowemu oddawaniu krwi" - wyjaśnił PAP dr hab. Przemysław Bąbel.

 

Dotychczasowe badania pokazują m.in., że pamięć bólu zmienia się też wraz z czasem, który upłynął od doświadczenia bólowego. Sprawa jest jednak dość skomplikowana. Nie zawsze dłuższy czas, który upłynął od doświadczenia bólowego, oznacza większe zniekształcenie naszego wspomnienia. Niektóre badania pokazują, że do zniekształceń pamięci bólu może dojść niemal natychmiast - nawet po pięciu minutach od doświadczenia bólowego. Według innych zniekształcenia mogą nie występować nawet po latach.

 

„W innych naszych badaniach pokazaliśmy, że po 3 i 6 miesiącach ból wywołany eksperymentalnie jest pamiętany adekwatnie. Natomiast w eksperymencie dotyczącym emocji pozytywnych okazało się, że zniekształcenia występują wcześniej - miesiąc po badaniu” – wyjaśnia dr hab. Przemysław Bąbel.

 

Badacz zaznacza, że warto badać to zjawisko, bo pamięć bólu może mieć poważne konsekwencje np. dla naszego zdrowia. „W wielu przypadkach jest czynnikiem decydującym o tym, czy powtórzymy dane doświadczenie; czy wrócimy na bolesne acz konieczne badanie czy zabieg” – podkreśla dr Bąbel.

 

Badania opublikowano w piśmie Pain Management Nursing, a sfinansowano w ramach grantu Narodowego Centrum Nauki.

 

PAP - Nauka w Polsce

 

ekr/ agt/

Tagi: ból , pamięć
Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Geniusz po godzinach Geniusz po godzinach

Albert Einstein był geniuszem nauki - znanym i uwielbianym do tego stopnia, że stał się ikoną popkultury. Mogę się jednak założyć, że oprócz garści "najgrubszych" faktów przeciętny Polak wie o nim skrajnie niewiele. Książka "Jak wyobrażam sobie świat" pozwala skutecznie zwalczyć tę niewiedzę.

Więcej

Myśl na dziś

Dobrze zrozumiana nauka chroni człowieka przed pychą, gdyż ukazuje mu jego granice.
Albert Schweitzer

Nasz blog

Tabletka Matuzalema Tabletka Matuzalema

Naukowcy coraz lepiej poznają biologiczne podstawy starzenia; udaje im się nawet wydłużyć życie niektórych organizmów. Według autorów tych dokonań może to zaowocować nowymi terapiami i zwiększeniem liczby przeżywanych w zdrowiu lat. Według innych badań już dziś wiele w tym względzie można zdziałać dietą.

Więcej

Tagi