Strona główna Aktualności

Z noblistą w ogrodzie

29.08.2017 Książka

Eseje filozoficzno-przyrodnicze: "Życie pszczół" i "Inteligencja kwiatów" - zostały napisane przez Maurice Maeterlincka ponad sto lat temu i doczekały się wielu wznowień. Teraz, w pięknym wydaniu, przypomina je wydawnictwo MG.

Maurice Maeterlinck (1862–1949) - noblista w dziedzinie literatury w 1911 r. - był zarazem wnikliwym obserwatorem przyrody, obdarzonym umiejętnością fascynującego jej opisywania. Wydawnictwo MG przypomina dwa spośród zbiorów jego esejów - "Życie pszczół" i "Inteligencja kwiatów".

 

Nie są to książki naukowe (zresztą chyba nie o to chodziło samemu autorowi). Od ich napisania minął wiek, a w nauce dokonał się ogromny postęp. W zasięgu ręki mamy setki dobrych podręczników i tysiące świetnych książek popularyzujących nauki przyrodnicze. Nie można traktować książek Maeterlincka jako źródła wiedzy. Ale ich lektura stanowi wielką, literacką przyjemność - czytelniczy odpowiednik biesiady w duchu slow food.

 

Tak, Maeterlinck zajmował się pszczelarstwem i pierwsza z książek - nowość wydawnicza "Życie pszczół" (po raz pierwszy wydana w 1901 r.) - stanowi podręcznik biologii pszczół i ich chowu. Przede wszystkim jest to jednak literacki pejzaż z ulem i rojem w roli głównej. Trzymając się własnej maksymy, mówiącej, iż "jest tyle rzeczywistych cudów w ulu, że nie potrzeba wymyślać nowych", autor skrupulatnie odsłania kolejne sceny z życia tych owadów. Jeszcze ciekawszy niż pszczoły wydaje się jednak człowiek, który tak uważnie się im przygląda, i od opisów podniebnych lotów pszczelej królowej płynnie przechodzi do rozważań na temat ludzkiego ducha.

 

"Odkrywając poza nami ślad prawdziwej inteligencji, doznajemy czegoś w rodzaju wzruszenia, jakie ogarnęło Robinsona, kiedy znalazł odbicie ludzkiej stopy na piasku swej wyspy. Czujemy się mniej samotni na Ziemi, niż sądziliśmy. Starając się zdać sobie sprawę z inteligencji pszczół, studiujemy na nich przejawy substancji najcenniejszej, jaką posiadamy sami, natrafiamy na atom tego cudownego fluidu, który, gdziekolwiek się znajdzie, ma magiczną zdolność przeistaczania ślepej konieczności w czyny świadome, własność organizowania, uszlachetniania, zwielokrotniania życia, trzymania w zawieszeniu brutalnej siły śmierci w sposób iście nadludzki i odwracania koryta tej niedostrzegalnej fali, która zmiata wszystko, co żyje, w przepaść zapomnienia i niebytu" - pisze Maeterlinck.

 

Drugi zbiór esejów, wydany przez MG nieco wcześniej, to "Inteligencja kwiatów", (która po raz pierwszy ukazała się w 1907 r.). W charakterystyczny, plastyczny sposób Maeterlinck opisuje w niej różne grupy kwiatów i ich przystosowania. I sugeruje, iż rośliny posiadają zdolności, które stanowią coś w rodzaju form inteligencji.

 

"W książce pragnę zwrócić uwagę na kilka, dobrze zresztą znanych botanikom, szczegółów. Nie dokonuję żadnych odkryć, a moja skromna praca ogranicza się do podstawowych faktów. Nie zamierzam, oczywiście, czynić przeglądu wszystkich dowodów inteligencji roślin, albowiem są one niezliczone. Napotykamy je ciągle, zwłaszcza pośród kwiatów, w których skupia się pęd życia wegetatywnego ku światłu i świadomości. Zdarzają się kwiaty i rośliny niezręczne i niefortunne, ale jednak i te nie są pozbawione w zupełności rozsądku i sprytu. Wszystkie zaś zmierzają do spełnienia swego zadania, wszystkie pałają bohaterską żądzą ogarnięcia całej powierzchni globu, mnożąc w nieskończoność te formy bytu, których są przedstawicielami" - pisze Maeterlinck.

 

Spacer po ogrodzie, w towarzystwie literackiego noblisty, to barwne przeżycie. Pozwólmy się oprowadzić.

 

PAP - Nauka w Polsce

 

zan/ agt/

Tagi: maeterlinck

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach

Wznowienia doczekały się kultowe książki Douglasa Adamsa, w których opisuje on m.in. „Głęboką myśl” - maszynę, której nazwę koncern IBM nadał swemu komputerowi szachowemu - Deep Thought.

Więcej

Myśl na dziś

Wiedzę możemy zdobywać od innych, ale mądrości musimy nauczyć się sami.
Adam Mickiewicz

Nasz blog

Planetarne zoo Planetarne zoo

Ciemne jak smoła, lekkie jak styropian czy pokryte szafirowymi chmurami – takie bywają badane w ostatnim czasie pozasłoneczne planety. Niektóre z nich mogą się okazać bardzo przydatne dla nauki.

Więcej

Tagi