Strona główna Aktualności
Świat

Sekretne życie dodo

06.09.2017 Świat

Fot. Fotolia

Badając kości, naukowcy odkrywają nowe fakty z życia dodo – ptaka wymarłego od ponad 350 lat – informuje pismo „Scientific Reports”.

Nielotny dront dodo (Raphus cucullatus) należał do rodziny gołębiowatych i występował wyłącznie na wyspie Mauritius, położonej na wschód od Madagaskaru (ma ona powierzchnię około 2 tys. kilometrów kwadratowych). Prawdopodobnie ostatnie osobniki zostały zabite w roku 1662, około stu lat po przybyciu ludzi na wyspę. Chociaż spośród wymarłych gatunków o dodo wspomina się najczęściej, to o jego trybie życia tak naprawdę niewiele wiadomo. Jak wskazuje sama nazwa (portugalskie doido, oznacza „głupi”) nie był szczególnie trudny do wytępienia.

 

Osiągający nawet kilkanaście kilogramów, niezbyt bojaźliwy ptak stał się łakomym kąskiem dla napływających na wyspę ludzi (ceniono zwłaszcza mięso z piersi i bardzo duży żołądek). Znajdowany często w żołądku gastrolit – skamieniałe resztki pokarmu - marynarze wykorzystywali jako osełkę do ostrzenia noży. Naziemne gniazda dodo były plądrowane przez sprowadzone na Mauritius świnie i małpy. Także szczury i jelenie mogły się przyczynić do wymarcia gatunku.

 

Chociaż wiele okazów dodo znalazło się w europejskich muzeach, większość z nich zaginęła lub została zniszczona w epoce wiktoriańskiej. Próbki kości są rzadkie, co utrudnia śledzenie procesu ewolucyjnego. Ze względu na szybkie wymarcie oraz dziwaczny wygląd przez pewien czas dodo uchodził wręcz za ptaka mitycznego, znanego głównie z nielicznych obrazów i rysunków. Stał się symbolem wymierania (angielskie powiedzenie "dead as dodo" – "martwy jak dodo" oznacza coś utraconego bezpowrotnie).

 

Delphine Angst z uniwersytetu w Kapsztadzie (Republika Południowej Afryki), uzyskała dostęp do niektórych kości dodo, wciąż przechowywanych w muzeach i kolekcjach, w tym - do okazów, które niedawno zostały przekazane muzeum we Francji. Jej zespół analizował pod mikroskopem fragmenty kości 22 dodo, aby dowiedzieć się więcej o ich rozwoju i wychowywaniu potomstwa.

 

Dzięki badaniom histologicznym kości po raz pierwszy udało się ustalić, że wykluwające się w sierpniu z jaj pisklęta bardzo szybko osiągały dorosłe rozmiary i upierzenie. Mogło im to zapewniać większe szansę przetrwania podczas trwającego od listopada do marca okresu cyklonów, gdy brakowało żywności.

 

Jednak dojrzałość płciową uzyskiwały prawdopodobnie dopiero po kilku latach – być może, dlatego, że dorosłe ptaki nie miały naturalnych wrogów.

 

Kości dorosłych dodo wykazują oznaki utraty minerałów, co sugeruje, że po sezonie rozrodczym traciły stare, uszkodzone pióra. Dawni marynarze pozostawili sprzeczne ze sobą relacje na temat tych ptaków, opisując je jako mające "czarny puch" lub "szarawe upierzenie". Nowe badania potwierdzają te historyczne dane. Jak wyjaśnia dr Angst, dodo był brązowo-szarym ptakiem, a w okresie pierzenia pokrywał go czarny puch.

 

Badaczka zwraca uwagę, że choć dodo stał się ikoną spowodowanego przez człowieka wymierania, wciąż nie wiemy, jaki był prawdziwy wpływ ludzi na ten proces - nie znamy ekologii tego ptaka ani ekologii wyspy Mauritius sprzed kilkuset lat. Co za tym idzie – nie wiemy, dlaczego wymarł tak szybko. (PAP)

 

pmw/ zan/

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach

Wznowienia doczekały się kultowe książki Douglasa Adamsa, w których opisuje on m.in. „Głęboką myśl” - maszynę, której nazwę koncern IBM nadał swemu komputerowi szachowemu - Deep Thought.

Więcej

Myśl na dziś

Wiedzę możemy zdobywać od innych, ale mądrości musimy nauczyć się sami.
Adam Mickiewicz

Nasz blog

Planetarne zoo Planetarne zoo

Ciemne jak smoła, lekkie jak styropian czy pokryte szafirowymi chmurami – takie bywają badane w ostatnim czasie pozasłoneczne planety. Niektóre z nich mogą się okazać bardzo przydatne dla nauki.

Więcej

Tagi