Strona główna Aktualności
Przyroda

Wiemy więcej o tym, jak lepiej chronić duże drapieżniki

07.09.2017 Przyroda, Życie

Fot. Fotolia

Populacje dużych drapieżników, w tym wilków, rozwijają się i powinny za tym nadążać obszary Natura 2000. To zagwarantuje lepszą ochronę tym charyzmatycznym zwierzętom i zapewni trwałość dostarczanych przez nie usług ekosystemowych - piszą polscy badacze w PLOS ONE.

Jedną z najbardziej skutecznych metod zabezpieczania różnorodności biologicznej jest tworzenie obszarów chronionych. Parki narodowe, rezerwaty, czy też obszary Natura 2000 zapewniają miejsce do życia wielu rzadkim gatunkom. Tereny chronione to jednak bardzo statyczna forma ochrony przyrody, która często nie jest w stanie szybko zareagować za zmianami zachodzącymi w środowisku.

 

Jedną z największych zmian przyrodniczych zachodzących obecnie w Europie jest odtwarzanie się populacji dużych ssaków drapieżnych. Najbardziej dynamicznie proces ten postępuje w przypadku wilka. Objęcie go ochroną w większości europejskich krajów pozwoliło na odbudowę populacji tego drapieżnika w wielu rejonach, m.in. w zachodniej Polsce.

 

W Dyrektywie Siedliskowej UE (będącej prawną podstawą tworzenia specjalnych obszarów ochrony Natura 2000) wilk jest gatunkiem priorytetowym. Nic więc dziwnego, że jest on przedmiotem ochrony w szeregu obszarach Natura 2000. Jednak większość z nich utworzono jeszcze przed rozszerzeniem się zasięgu występowania wilka. W tej sytuacji konieczna była więc weryfikacja skuteczności ochrony siedlisk drapieżnika.

 

Aby to zbadać, zespół naukowców z Instytutu Genetyki i Biotechnologii Wydziału Biologii Uniwersytetu Warszawskiego (mgr Tomasz Diserens, mgr Maciej Szewczyk, dr Robert W. Mysłajek), wraz ze specjalistami ze Stowarzyszeniem dla Natury "Wilk" (dr Sabiną Nowak i dr Natalią Niedźwiecką) oraz Instytutu Biologii Ssaków PAN w Białowieży (dr Tomaszem Borowikiem) porównał obecne rozmieszczenie wilka z siecią obszarów Natura 2000, mających z założenia chronić jego siedliska. Eksperci założyli, że minimalnym poziomem jest ochrona co najmniej 20 proc. dogodnych siedlisk.

 

Wyniki ich analiz ukazały się właśnie w czasopiśmie PLOS ONE(http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0184144).

 

W całej Polsce w ramach sieci Natura 2000 chronione jest 22 proc. siedlisk najbardziej przydatnych dla wilka, choć widać ogromne różnice regionalne. Zgodnie z wytycznymi grupy ekspertów ds. dużych drapieżników w Europie (Large Carnivore Initiative for Europe SSC/IUCN), w Polsce obecne są trzy subpopulacje wilka: karpacka, bałtycka – obejmująca niziny i pas wyżyn na wschodzie kraju, oraz najmniej liczna i zagrożona wyginięciem populacja środkowoeuropejska, zamieszkująca zachodnią Polskę.

 

Okazało się, że najlepiej chroniona jest populacja karpacka - w przypadku której obszary Natura 2000 chronią aż 47 proc. dogodnych siedlisk tego drapieżnika. Dla populacji bałtyckiej współczynnik ten wynosi 28 proc. Zdecydowanie najgorzej sytuacja wygląda na zachodzie kraju, gdzie obszary Natura 2000 pokrywają zaledwie 12 proc. siedlisk wilka.

 

Na podstawie badań naukowcy opracowali rekomendacje dotyczące rozszerzenia sieci Natura 2000. "Wskazaliśmy szereg nowych obszarów, których dołączenie do sieci Natura 2000 najlepiej uzupełniałoby ochronę siedlisk tego gatunku" – mówi Tomasz Diserens – pierwszy autor pracy w PLOS ONE, który zajmował się analizami ochrony siedlisk wilków w ramach studiów na interdyscyplinarnym kierunku zarządzanie środowiskiem, prowadzonym przez Wydział Biologii, Wydział Chemii oraz Wydział Zarządzania UW.

 

"Wdrożenie tych rekomendacji pozwoliłoby Polsce na pełne wywiązanie się ze zobowiązań wynikających z Dyrektywy Siedliskowej" – potwierdza współautor badań dr Robert Mysłajek, adiunkt z Instytutu Genetyki i Biotechnologii UW. "Trzeba pamiętać, że ochrona wilka niesie ze sobą konkretne korzyści, np. ich drapieżnictwo na dzikach przyczynia się do redukcji zagrożenia ze strony roznoszonego przez ten gatunek afrykańskiego pomoru świń (tzw. ASF)" – dodaje naukowiec.

 

Badacze twierdzą, że polskie badania wskażą drogę do podobnych analiz w innych krajach Unii Europejskiej, w których obserwuje się powrót dużych drapieżników. Uzupełnienie sieci obszarów Natura 2000 przyczyni się bowiem do lepszej ochrony drapieżników.

 

Anna Ślązak (PAP)

 

zan/ agt/

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach

Wznowienia doczekały się kultowe książki Douglasa Adamsa, w których opisuje on m.in. „Głęboką myśl” - maszynę, której nazwę koncern IBM nadał swemu komputerowi szachowemu - Deep Thought.

Więcej

Myśl na dziś

Wiedzę możemy zdobywać od innych, ale mądrości musimy nauczyć się sami.
Adam Mickiewicz

Nasz blog

Planetarne zoo Planetarne zoo

Ciemne jak smoła, lekkie jak styropian czy pokryte szafirowymi chmurami – takie bywają badane w ostatnim czasie pozasłoneczne planety. Niektóre z nich mogą się okazać bardzo przydatne dla nauki.

Więcej

Tagi