Strona główna Aktualności
Historia i kultura

Domy i zagrody pierwszych rolników odkryli w Jordanii polscy archeolodzy

06.10.2017 Archeologia, Historia i kultura

Praca na jednym z wykopów w okolicach Shawbak. Fot. Piotr Kołodziejczyk

Ślady kamiennych domostw - nawet sprzed 10 tys. lat - oraz towarzyszących im zagród pasterskich odkryli krakowscy archeolodzy w południowej Jordanii. Do tej pory naukowcy niewiele wiedzieli o dziejach tego regionu w tak wczesnym okresie historii.

W czasie badań, które w sierpniu i we wrześniu odbyły się w okolicy miejscowości Shawbak, krakowscy badacze natknęli się na wiele pozostałości po dawnej działalności ludzi. Ich uwagę przykuły przede wszystkim fragmenty kamiennych murów.

 

"To pozostałości po domostwach i towarzyszących im zagrodach, w których mieszkali blisko 10 tys. lat temu pierwsi rolnicy a także ludzie w późniejszym okresie epoki brązu" - opowiada PAP kierownik ekspedycji, dr Piotr Kołodziejczyk z Instytutu Archeologii UJ w Krakowie. Środki na badania przyznało Narodowe Centrum Nauki.

 

Kołodziejczyk podkreśla, że konstrukcje zostały na razie odsłonięte tylko częściowo. Jednak już teraz wiadomo, że domostwa wznoszono na planie prostokąta, a te które są starsze - owalu.

 

"Zapewne ich górna część była wykonywana z materiałów organicznych. W środku znajdowały się natomiast paleniska czy jamy, w których przechowywano zboże" - dodał archeolog.

 

Domostwom towarzyszyły zagrody, w których hodowano zwierzęta. Ich mury - w przeciwieństwie do zabudowań mieszkalnych - są mniej starannie wykonane oraz ich kształt nie jest z reguły regularny.

 

Archeolodzy odkryli też wyposażenie, używane przez domowników. Były to kamienie żarnowe - służące do ręcznego mielenia zboża, narzędzia krzemienne - noże i wkładki umieszczane w drewnianych sierpach oraz skorupy po naczyniach ceramicznych.

 

Co więcej, archeolodzy natknęli się również na liczne ślady jeszcze wcześniejszej obecności człowieka w tym rejonie. Tylko w ostatnim sezonie zebrali z powierzchni ponad 30 pięściaków - narzędzi krzemiennych używanych przez krewnych współczesnego człowieka, nawet sprzed blisko pół miliona lat. Mają też setki innych zabytków krzemiennych datowanych na okres paleolitu.

 

"Kilkaset z nich przywieźliśmy do Polski na dalsze badania" - dodał archeolog.

 

Pierwszy sezon badań w Jordanii prowadzonych przez Instytut Archeologii UJ odbył się w 2014 r. W ramach tych prac archeolodzy próbują m.in. prześledzić szlaki dawnych kupców i lokalne mechanizmy wymiany. Południowa Jordania to interesujący teren, gdyż to właśnie tam znajdowała się stolica państwa nabatejskiego - Petra, i przebiegała tzw. Droga Królewska.

 

W 2016 r. zespół kierowany przez dr. Kołodziejczyka sprowadził do Krakowa kilka tysięcy zabytków pozyskanych w czasie badań w tym regionie. Jordania to jeden z niewielu krajów na obszarze Bliskiego Wschodu, z którego można wywozić zabytki.

 

W 2017 r. krakowscy archeolodzy rozpoczęli również wykopaliska na drugim stanowisku, w rejonie miasta At-Tafila, gdzie odsłonili osadę sprzed ok. 8 tys. lat.

 

Dr Kołodziejczyk zaznacza, że ważnym elementem kierowanego przez niego projektu są także działania prewencyjne i popularyzatorskie prowadzone zarówno w Jordanii, jak i w Polsce.

 

"Zależy nam na tym, żeby mieszkańcy południowo-jordańskich miejscowości dostrzegli w swoim otoczeniu dziedzictwo przeszłości i postarali się je nie tylko chronić, ale także wykorzystać do rozwoju turystyki i poprawy swojej sytuacji ekonomicznej" - powiedział archeolog.(PAP)

 

Autor: Szymon Zdziebłowski

Edytor: Anna Ślązak

 

Nauka w Polsce

 

szz/ zan/

Praca na jednym z wykopów w okolicach Shawbak. Fot. Piotr Kołodziejczyk

Praca na jednym z wykopów w okolicach Shawbak. Fot. Piotr Kołodziejczyk

autor: Piotr Kołodziejczyk, Archeolodzy w czasie pracy na jednym z wykopów w okolicach Shawbak. Fot. Piotr Kołodziejczyk

autor: Piotr Kołodziejczyk, Archeolodzy w czasie pracy na jednym z wykopów w okolicach Shawbak. Fot. Piotr Kołodziejczyk

Neolityczne groty krzemienne. Fot. Piotr Kołodziejczyk. Fot. Piotr Kołodziejczyk

Prof. Marek Nowak podczas prac z materiałem krzemiennym z okolic Shawbak. Fot. Piotr Kołodziejczyk

Podziel się
Ocena: 0 głosów

Logowanie



Nie pamiętam hasła

Rejestracja

Komentarze: 0
Skomentuj Zobacz wszystkie  

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Książka

Tajemnice grzybów - dla niewtajemniczonych Tajemnice grzybów - dla niewtajemniczonych

Czy wiedzieliście, że grzyby można spotkać nawet na pustyniach czy w oceanach? Albo wykorzystać jako... planistów ruchu? Każdy, kto czuje się gotów na wprowadzenie do swojego życia tych i innych ciekawostek okołogrzybowych, powinien sięgnąć po książkę "Tajemnicze życie grzybów".

Więcej

Myśl na dziś

Dobrze zrozumiana nauka chroni człowieka przed pychą, gdyż ukazuje mu jego granice.
Albert Schweitzer

Nasz blog

Reglamentowane pradzieje. O nowej syntezie najstarszych dziejów naszego kraju Reglamentowane pradzieje. O nowej syntezie najstarszych dziejów naszego kraju

Nowe kompendium wiedzy o polskich pradziejach przygotowywano przez ponad 5 lat i wydano na nie 1,4 mln zł. Mimo, że publikację wydano również w wersji elektronicznej, dostęp do niego będą mieli nieliczni. Wielka szkoda.

Więcej

Tagi