Strona główna
Społeczeństwo

Analiza: potrzeba odzyskania znaczenia i radykalni przyjaciele sprzyjają przemocy politycznej

13.09.2017 Społeczeństwo, Człowiek

Fot. Fotolia

Potrzeba odzyskania utraconego znaczenia oraz posiadanie radykalnych przyjaciół należą do najważniejszych czynników sprzyjających przemocy motywowanej politycznie - wynika z analiz międzynarodowego zespołu naukowców z udziałem Polki. Badali oni dane prawie 1,5 tys. osób, które zaangażowały się w nielegalne działania tego typu.

Dane 1,5 tys. badanych znalazły się w zasobach Centrum START działającym przy Uniwersytecie of Maryland. Centrum zostało założone po atakach z 11 września 2001 roku i posiada największą na świecie bazę danych o atakach terrorystycznych przeprowadzanych na całym świecie od lat 60. XX wieku.

 

Badanie przeprowadzone przez Katarzynę Jaśko z Instytutu Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, Gary’ego LaFree i Arie Kruglanskiego dotyczyło sprawców przestępstw motywowanych ideologicznie w Stanach Zjednoczonych. Badana grupa obejmowała przedstawicieli wszystkich rodzajów ideologicznego ekstremizmu, zarówno prawicowego, lewicowego, jak i islamskiego.

 

Jak poinformował Instytut Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego w przesłanym komunikacie, aż 90 proc. badanej grupy stanowili mężczyźni. Średnia wieku wszystkich wyniosła 34 lata. "28 proc. osób zaliczano do etnicznych mniejszości, ale tylko 10 proc. było imigrantami. Większość przestępstw popełnionych przez politycznych ekstremistów, którzy znaleźli się w bazie, wiązało się z użyciem przemocy (np. zabójstwa polityczne, porwania), ale duża część radykalnych działań pozbawiona była bezpośredniej przemocy (np. okupacja budynków, przelewanie pieniędzy na konto organizacji terrorystycznej)" - czytamy w komunikacie IP UJ.

 

Naukowcy badali, co odróżnia osoby angażujące się w przemoc na rzecz politycznej sprawy od tych, które stosują w tym celu co prawda nielegalne środki, ale nie posuwają się do bezpośredniej agresji.

 

"Gdy myślimy o politycznych ekstremistach, to możemy mieć wrażenie, że trzeba być szalonym, aby wjechać w ludzi ciężarówką w środku miasta. Badania nad osobami, które angażują się w działania terrorystyczne, systematycznie pokazują jednak, że nie jest to prawda i zdecydowana większość sprawców nie cierpi na zaburzenia psychologiczne. Realizacja pewnych uniwersalnych dla wszystkich ludzi potrzeb może prowadzić do heroicznych działań na rzecz grupy; jednak w pewnych warunkach i sprzyjającym kontekście społecznym, może też doprowadzić do aktów przemocy" – mówi dr Katarzyna Jaśko.

 

O jakie potrzeby chodzi? Jak mówi dr Jaśko, wszyscy chcemy mieć poczucie, że nasze życie ma sens, jesteśmy wartościowymi i docenianymi jednostkami. Czasem jednak dzieje się coś, co powoduje że tracimy to poczucie, czujemy się niepotrzebni i zepchnięci na margines. Wtedy naturalną reakcją i potrzebą naszego organizmu jest zaangażowanie się w takie działania, które pomogą spowodować, że nasze życie ponownie nabierze głębszego sensu. To ta sama motywacja, która powoduje, że jedni zostają wolontariuszami, a inni angażują się w działania na rzecz np. praw kobiet, swojej grupy etnicznej lub organizacji partyjnej.

 

Wyniki badania pokazały, że bardziej skłonne do sięgania po przemoc na drodze do ideologicznych celów okazały się osoby, które doświadczyły problemów w życiu zawodowym lub osobistym. Przykładowo, wśród osób pochodzących z niższej klasy społecznej, które nie zrealizowały swoich aspiracji zawodowych, czy osób z problemami w relacjach społecznych, prawdopodobieństwo użycia przemocy było większe niż wśród osób, które takich problemów nie miały.

 

"Jest kilka czynników, które powodują, że niektóre osoby posuwają się do przemocy motywowanej ideologicznie. Jednym z ważniejszych jest otoczenie społeczne" – mówi dr Jaśko.

 

Czynnikiem, który powoduje, że sfrustrowani częściej wybieramy przemoc w miejsce bardziej umiarkowanych działań jest też posiadanie radykalnych przyjaciół. Wyniki badania potwierdziły tę prawidłowość w badanej grupie. Osoby, które miały kontakt z radykalnymi przyjaciółmi stosującymi przemoc same częściej uciekały się do przemocy wykorzystywanej do celów politycznych. Tendencja ta działa jednak znacznie słabiej w przypadku rodziny.

 

Dr Jaśko zaznacza, że procesy te działają podobnie we wszelkiego rodzaju ekstremizmach: lewicowym, prawicowym, islamskim. "Im silniejsze jest poczucie braku sensu i znaczenia, tym większe prawdopodobieństwo, że dana osoba sięgnie po ekstremalne formy zachowania, aby tę ważną potrzebę psychologiczną zaspokoić" - dodaje.

 

PAP - Nauka w Polsce

 

ekr/ zan/

Tagi: przemoc , uj
Podziel się
Ocena: 0 głosów

Uwaga Redakcje!

Wszelkie materiały PAP (w szczególności depesze, zdjęcia, grafiki, pliki video) zamieszczone w serwisie "Nauka w Polsce" chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych.

 

PAP S.A. zezwala na bezpłatny przedruk artykułów z Serwisu Nauka w Polsce pod warunkiem mailowego poinformowania nas raz w miesiącu o fakcie korzystania z serwisu oraz podania źródła artykułu. W portalach i serwisach internetowych prosimy o zamieszczenie podlinkowanego adresu: Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl a w czasopismach adnotacji: Źródło: Serwis Nauka w Polsce - www.naukawpolsce.pap.pl. W przypadku portali społecznościowych prosimy o umieszczenie jedynie tytułu i leadu naszej depeszy z linkiem prowadzącym do treści artykułu na naszej stronie, podobnie jak to jest na naszym profilu facebookowym. 

 

Powyższe zezwolenie nie dotyczy: informacji z kategorii "Świat" oraz wszelkich fotografii i materiałów video.

 

Informacje tekstowe z kategorii "Świat" można pozyskać odpłatnie abonując Serwis Nauka i Zdrowie PAP. Serwis ten zawiera ponadto wiele innych najnowszych doniesień naukowych z zagranicy oraz materiałów dotyczących szeroko rozumianej problematyki zdrowotnej. 

 

Informacje na temat warunków umowy można uzyskać w Dziale Sprzedaży i Obsługi Klienta PAP, tel.: (+48 22) 509 22 25, e-mail:  pap@pap.pl

 

Informacje o przedruku artykułów z Serwisu Nauka w Polsce, prośby o patronaty medialne, informacje o prowadzonych badaniach, organizowanych konferencjach itd., prosimy przesyłać na adres: naukawpolsce@pap.pl

 

 

Najpopularniejsze materiały

więcej

Newsletter

Książka

Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach Czy Ziemia to komputer? „Głęboka myśl” ponownie w księgarniach

Wznowienia doczekały się kultowe książki Douglasa Adamsa, w których opisuje on m.in. „Głęboką myśl” - maszynę, której nazwę koncern IBM nadał swemu komputerowi szachowemu - Deep Thought.

Więcej

Kalendarium

we Francji zniesiono monarchię i ustanowiono I Republikę. Jest to data początkowa kalendarza rewolucyjnego.
przeprowadzono pierwsze egzekucje w komorach gazowych w Auschwitz
zmarł Zygmunt Freud, austriacki neurolog i psychiatra (urodzony w 1856)
Więcej

Nasz blog

Planetarne zoo Planetarne zoo

Ciemne jak smoła, lekkie jak styropian czy pokryte szafirowymi chmurami – takie bywają badane w ostatnim czasie pozasłoneczne planety. Niektóre z nich mogą się okazać bardzo przydatne dla nauki.

Więcej

Myśl na dziś

Wiedzę możemy zdobywać od innych, ale mądrości musimy nauczyć się sami.
Adam Mickiewicz

Tagi