22.10.2018
PL EN
11.10.2018 aktualizacja 11.10.2018

Bogate gatunkowo lasy gromadzą dwa razy więcej węgla niż monokultury

Fot. Fotolia Fot. Fotolia

Zróżnicowane gatunkowo lasy podzwrotnikowe absorbują średnio dwa razy więcej węgla z atmosfery niż monokultury – ocenili naukowcy z Chin na postawie badania specjalnie do tego celu uprawianych drzewostanów. To oznacza, że przy zalesianiu warto wykorzystywać różne gatunki drzew.

W 2009 roku w ramach chińsko-niemiecko-szwajcarskiego projektu badawczego „BEF-China” rozpoczęto unikalny eksperyment dotyczący bioróżnorodności lasów. To szeroko zakrojone działanie miało na celu zbadanie znaczenia obfitości gatunków drzew w lasach dla właściwego funkcjonowania całego ekosystemu. W ramach projektu posadzono drzewostany o różnym składzie gatunkowym – od monokultur po lasy zawierające nawet 16 gatunków drzew. W sumie zasadzono 150 tys. roślin.

Po ośmiu latach działki obsadzone zróżnicowanymi gatunkami magazynowały średnio 32 tony węgla na hektar w nadziemnej biomasie. Dla porównania, monokultury osiągały poziom zaledwie 12 ton na hektar, czyli mniej niż połowę. W trakcie fotosyntezy rośliny absorbują dwutlenek węgla z atmosfery i przetwarzają węgiel w biomasę. Gromadzenie przez drzewa większej ilości węgla pomaga w redukowaniu ilości gazów cieplarnianych i zarazem wskazuje na dużą produktywność drzewostanu.

Fakt, iż bioróżnorodność zwiększa produktywność, został już zademonstrowany w trakcie eksperymentów w ekosystemach łąkowych w Europie i Stanach Zjednoczonych. Nie zakładano jednak, że z lasami może być podobnie. „W eksperymencie z bioróżnorodnością lasów, ilość biomasy wzrastała proporcjonalnie do liczby gatunków, podobnie jak to było na łąkach. W rezultacie już po czterech latach występowały widoczne różnice między monokulturami a lasami o bogatym składzie gatunkowym” - powiedział prof. Helge Bruelheide z centrum badań bioróżnorodności (iDiv) na niemieckiej uczelni Martin Luther University Halle-Wittenberg, które prowadziło badania wspólnie z instytutem botanicznym Chińskiej Akademii Nauk. Te różnice zwiększały się w ciągu kolejnych czterech lat.

Na całym świecie powstają programy zalesiania, których celem jest ochrona klimatu. Tylko w Chinach w latach 2010-2015 każdego roku obsadzono lasami 1,5 mln hektarów, ale były to głównie szybko rosnące monokultury. „Nasze badanie świadczy o tym, że lasy nie są jednakowe, jeśli chodzi o chronienie klimatu” - powiedział prof. Bernhard Schmid z University of Zurich, dodając, że zróżnicowane gatunkowo lasy mają swój wkład także w ochronę zagrożonej bioróżnorodności. „Niestety, wciąż istnieje przekonanie, że produktywność i bioróżnorodność się wykluczają, co nie jest prawdą” - zaznaczył.

Obfitujące w gatunki lasy są również mniej podatne na choroby czy ekstremalne zjawiska pogodowe, które stają się coraz częstsze w efekcie zmian klimatu.

Badanie opisano w „Science”. (PAP)

mrt/ agt/

Copyright © Fundacja PAP 2018